Kaderin Cilvesine Bak Dedirtecek Ufak ama Etkili Tarih Anektodları
yıllardır kitaplardan, belgesellerden ve dipnotlardan bir kenara not ettiğim, çoğu ders kitaplarında kendine yer bulamamış ama her birinin arkasında koca bir hikaye yatan bilgileri tek yazıda toplayayım dedim, liste biraz uzun oldu ama sonuna kadar okuyan pişman olmaz sanırım.
abraham lincoln'ün oğlu robert'ın bir tren istasyonunda hareket eden vagonla peron arasındaki boşluğa düşmüşken yakasından tutup onu yukarı çeken kişinin, bir süre sonra babasını öldürecek olan john wilkes booth'un ağabeyi edwin booth olması.
fransa'da giyotinle yapılan son idamın 1977'de, yani star wars'un sinemalarda gösterildiği yıl gerçekleşmiş olması.
giyotine adını veren doktor joseph guillotin'in aslında idam cezasına karşı olması, aletin kendi adıyla anılmasından o kadar rahatsız olması ki ölümünden sonra ailesinin devlete başvurup ismin değiştirilmesini istemesi, bu talep reddedilince de çareyi kendi soyadlarını değiştirmekte bulması.
puşkin'in büyük dedesi abram gannibal'in afrika'dan kaçırılıp istanbul'da osmanlı sarayına getirilmiş bir çocukken rusya'ya gönderilmesi, deli petro'nun vaftiz oğlu olarak büyüyüp rus ordusunda generalliğe kadar yükselmesi.
hitler'in yeğeni william patrick hitler'in ikinci dünya savaşı'nda abd donanmasında görev yapması ve savaştan sonra soyadını değiştirip amerika'da sessiz bir hayat sürmesi.
1790 doğumlu abd başkanı john tyler'ın torunlarından birinin 2025 yılına kadar hayatta olması.
1904 olimpiyatlarında maratonu kazanan thomas hicks'e yarış sırasında antrenörlerinin brendiyle karıştırılmış fare zehri içirmesi, ilk sırada bitiren fred lorz'un ise parkurun bir kısmını arabayla geçtiğinin ortaya çıkıp diskalifiye edilmesi.
leonardo da vinci'nin 1502'de ikinci bayezid'e mektup yazarak haliç üzerine tek kemerli bir köprü yapmayı teklif etmesi, bu mektubun bugün topkapı sarayı arşivinde durması ve tasarımın beş yüz yıl sonra norveç'te küçültülerek yaya köprüsü olarak hayata geçirilmesi.
isaac newton'ın hayatının son otuz yılında kraliyet darphanesinin başında çalışması, kılık değiştirip meyhanelerde sahtekârların peşine düşmesi ve bunlardan birini darağacına kadar götürmesi.
marie curie'nin defterlerinin hala radyoaktif olduğu için kurşun kaplı kutularda saklanması ve okumak isteyenlerin koruyucu kıyafet giyip sorumluluk belgesi imzalaması.
violet jessop adlı bir hemşirenin titanic'in batışından, kardeş gemisi britannic'in batışından ve üçüncü kardeş olympic'in bir savaş gemisiyle çarpışmasından sağ kurtulması.
telgrafın mucidi samuel morse'un aslında ressam olması, karısı ölürken haberi ona günler sonra ulaştığı için hızlı iletişim üzerine kafa yormaya başladığının anlatılması.
dostoyevski'nin idam mangasının karşısında sırasını beklerken çarın affının son anda okunması, bu anı yıllar sonra budala romanında prens mışkin'in ağzından neredeyse birebir anlatması.
osmanlı'nın 1560'larda aceh sultanlığının yardım çağrısı üzerine endonezya'daki sumatra adasına kadar gemiler, topçular ve ustalar göndermesi.
almanların esir aldığı stalin'in oğlu yakov'u mareşal paulus ile takas etme teklifine stalin'in bir teğmeni bir mareşalle değiştirmem diyerek hayır demesi ve yakov'un esir kampında ölmesi.
ikinci dünya savaşı'nda metal kıtlığı yüzünden oscar heykelciklerinin üç yıl boyunca boyalı alçıdan yapılması.
einstein'a 1952'de israil cumhurbaşkanlığının teklif edilmesi ve onun bu teklifi insanlarla ve resmi işlerle uğraşacak yatkınlığı olmadığını söyleyerek reddetmesi.
charles darwin ile abraham lincoln'ün aynı gün, 12 şubat 1809'da dünyaya gelmiş olması.
nazım hikmet'in büyük dedesi mustafa celaleddin paşa'nın aslında konstanty borzecki adında bir polonyalı soylu olması ve osmanlı'ya sığındıktan sonra fransızca kaleme aldığı eseriyle türkçülük fikrinin ilk kurucularından sayılması.
1911'de mona lisa louvre'dan çalındığında polisin sorguya çektiği şüpheliler arasında pablo picasso'nun da bulunması.
istanbul'da ilk matbaanın ibrahim müteferrika'dan iki yüz yılı aşkın bir süre önce, 1490'ların başında ispanya'dan kaçıp osmanlı'ya sığınan yahudiler tarafından kurulmuş olması.
122 yaşına kadar yaşayıp 1997'de ölen jeanne calment'ın 13 yaşındayken amcasının arles'daki dükkanında vincent van gogh'a boya satmış olması ve onu yıllar sonra pasaklı, kaba ve itici bir adam olarak hatırlaması.
çiçek aşısının batıya yayılmasında, istanbul'da osmanlı kadınlarının uyguladığı aşılama yöntemini görüp 1718'de kendi oğluna yaptıran ingiliz büyükelçinin eşi lady mary wortley montagu'nun büyük payı olması.
fanta'nın, savaş yıllarında coca cola şurubunu ithal edemeyen alman şubesinin elde kalan malzemelerle ürettiği bir yedek içecek olarak nazi almanyası'nda doğmuş olması.
1989'da pepsico'nun sovyetler birliği ile yaptığı takas anlaşmasında on yedi denizaltı, bir kruvazör, bir firkateyn ve bir muhrip alması, yalnızca bu denizaltı sayısının o yıllarda hindistan'ın saldırı denizaltısı filosuna denk gelmesi ve şirketin gemileri hemen hurdaya çıkarması.
pringles kutusunu tasarlayan fredric baur'un vasiyeti üzerine küllerinin bir kısmının pringles kutusuna konularak gömülmesi.
istanbul'daki tünel'in 1875'te açılmış olması vşe londra metrosundan sonra dünyanın en eski yeraltı raylı sistemi olarak kabul edilmesi.
kül tigin anıt taşının bir yüzünde göktürkçe metin yer alırken öbür yüzünde çin imparatoru xuanzong'un bizzat kaleme aldığı çince bir yazıt bulunması, çin sarayının anıtın yapımı için ustalarını da göndermiş olması.
nobel ödüllü yazar samuel beckett'ın, fransa'da komşusu olan ve boyu yüzünden okul otobüsüne sığamayan küçük andré'yi, yani sonradan dev andré olarak tanınacak güreşçiyi kamyonetiyle okula götürüp getirmesi.