Sinners, 16 Dalda Oscar Adayı Olarak Bu Rekoru Nasıl Kırabildi?
bölüm 1: bir film en çok kaç dalda oscar'a aday olabilir?
yönetmen ryan coogler'ın, 2025'in nisan ayında tüm dünyada vizyona imax seçeneğiyle giren filmi sinners, oscar tarihine geçerek inanılmaz bir rekora imza attı. daha önce bir filme verilmiş en çok adaylık sayısını +2 ile geliştiren filmin, bunu nasıl başardığı hakkında yazalım.
ilk önce resmi tersine çevirelim ve sinners'ın alamadığı adaylıklara göz atalım. filmin sadece "en iyi kadın oyuncu" dalında aday olamadığını görüyoruz. bu aslında şu anlama geliyor; türkçe ismiyle günahkarlar, oscar'da bir filmin alabileceği maksimum adaylık sayısının, sınırlarını zorlamıştır. doğal sınırın zaten 17 olduğu bir ödül töreni bu. dolayısıyla sinners, artık kırılması çok zorlaşan bir rekorun sahibi. peki bunun bi tık üstü var mı? var. ama sadece olasılık hesabı olarak. şöyle ki;
sinners orijinali ingilizce dilinde olan bir film olduğu için, uluslararası film dalında adaylık alamıyor. yani yabancı dilde öyle bir film çekilmeli ki, sinners'ın aldığı tüm dallarda aday olacak, üstüne kadın oyuncu dalında da adaylık alıp, toplamda 18 sayısına ulaşacak. yabancı filmlerin drama ağırlıklı olması ve görsel efekt ve diğer teknik dallarda genellikle geride kalmasından ötürü, bunun olasılığı tabii ki çok düşük. geçen sene hatırlarsanız emilia perez, yabancı dilde bir filmin aldığı maksimum sayıya ulaşarak 13 dalla rekor kırmıştı. gelecekte bu rekor gelişebilir ama sinners'ın önüne geçebilen film çıkar mı? bu son derece düşük bir olasılık.
aslında bu 18 sayısının bile üstü mümkün. bildiğiniz gibi bu sene, sentimental value yardımcı kadın oyuncu dalında 2 adet ve one battle after another da yardımcı erkek oyuncu dalında 2 adet adaylık aldı. en iyi şarkı dalında da, daha önce iki şarkıyla adaylık alan filmler olmuştu. bunları da hesaplarsanız, aslında bir filmin 20+ sayısına ulaşması bile mümkün. ancak bu o kadar düşük bir olasılık ki, o sene sinema adına tarihin en berbat yılı olmasının yanı sıra, olağanüstü güzellikte bir filmin çıkması ve rakiplerini adeta ezerek, tüm dallara ambargo koyması gerekiyor. işte bu yüzden adaylık doğal sınırının, aslında "17" olduğu bilgisini bir kenara koyalım. sinners, 98 yıllık oscar tarihinde, buna en çok yaklaşan film konumunda.
bununlar beraber doğru bilinen bir yanlıştan da bahsedelim; sinners'ın önceki rekortmenler olan titanic ve la la land'in 14 adaylık rekorunu 16 adaylıkla geçerken, +1 kazanımının, daha önce verilmeyen bir dal olan casting (oyuncu grubu) adaylığıyla ile mümkün olduğu, eğer bu kategori eklenmemiş olsa, sinners'ın 15 ile rekor kıracağı söylenmişti. bu aslında tam olarak doğru değil. şöyle ki; 2021 yılı öncesi akademi, ses dalında iki farklı kategoride ödül veriyordu. bunlardan biri ses, yani ses miksajıyken, diğeri de ses efekti kurgusuydu. 2021 ödül töreninde bu iki kategori teke düşürülüp, sadece ses dalı olarak belirlendi. dolayısıyla aday olunabilecek bir dal eksilmiş oldu. 2021-2025 arası 5 yıl, tören eskiye göre bir kategori eksik olarak devam etti. bu yıl eklenen casting dalıyla toplam sayı, yine eskisi gibi 24 oldu. yani sinners kendinden önceki görece yakın tarihli rekortmenler olan titanic (1998) ve la la land (2017) ile eşit sayıda kategoride yarışmış oldu. filmin +2 adaylık başarısı, bu yüzden anlamlı olmaktadır.
bölüm 2: sinners'ın kırdığı rekorun altında yatan nedenler
sinners'ın başarısının altında yatan nedenlerin birincisi, pek tabii ki filmin yönetmeni ryan coogler tarafından yazılmış orijinal senaryosu. siyah kültürün müzik merkezli evrimini anlatan yönetmen, abd topraklarına afrikadan gelmiş atalarının uğradığı ırkçılığı, vampirlerin önüne çıkan her şeyi kendileştirme ve asimile etme motivasyonu ile kodlayarak, sinemada daha önce yapılmamış tarzda bir alegoriyle sunmasıyla, piyanonun en doğru tuşlarına, tam zamanında basması anlamına geliyordu.
yakın geçmişte polis şiddetiyle öldürülen george floyd'un abd'de kopardığı fırtına ve black lives matter hareketi, toplumsal taleplerin sanatta karşılığını aramasına ve bulmasına yardımcı oluyor. artan bu gerilimden faydalanan film, siyahlara düşman olan beyazlara getirdiği eleştiriyle, burada geçmiş yıllara göre artan siyahi jüri ağırlığının kaldıracıyla, bu avantajını layığıyla kullandı. yani şimdilerde esen rüzgara doğru çevrilen teknenin hızlanmasının önünde herhangi bir engel kalmamıştı.
warner bros için oldukça riskli olan proje, özünde korku filmi olmasıyla, gişede hüsranla yüzleşebilirdi. çünkü 90 milyon usd'lik prodüksiyon bütçesi, bir korku filmi için çok fazlaydı ve kolayca batabilirdiniz. ancak sinners buradaki zorluğun da altından kalkmayı başardı. özellikle abd & kanada gişesi yüzleri güldürünce, çakılma korkusu yerini, zafer duygusuna bıraktı. uluslar arası gişede pek parlak görünmese de, önemsenen öncelikli gişe kriteri yerel başarı olduğundan, film kayıtlara "sinematik gişe başarılı filmler" kontenjanından girmeyi başardı. filmi imax'te tekrar izlemek isteyenlere, bir güzellik yapmalılar bence. film tekrar vizyona girerse, filmi özellikle imax olarak deneyimleyin derim.
günahkarlar'ın başarısının belki de en önemli sebebi, olağanüstü güzellikteki müzikleriydi. filmin hem yürütücü yapımcılarından olan hem de filmin orijinal müziklerine imza atan ludwig goransson'un kompozisyonuyla oluşturulan 1930'lar abd atmosferi, blues müziği adeta filmin başrolü haline getirmişti. filmi güçlü bir ses sitemi ile deneyimlemeniz elzem. çünkü oldukça az sayıda film, müziği bu kadar başarılı kullanabilmiştir. filmin içinde oluşturulan ve tablo estetiğine sahip video kliplerin de bulunması, güçlü sinematografiyle birleşen inanılmaz bestelerle, sinematik orgazma ulaşmanızı sağlıyordu. filmin çıktığı doruk noktası, ilk saatin sonunda yer alan ve siyah kültürü oluşturan tüm müzik stillerinin evrimini anlatan sahneydi. 100 yıllık bir zamanı, bir kaç dakikaya sığdıran ve zamanı büken bu sahne, imax'te deneyimlendiğinde izleyicisini resmen büyüledi. sinemaya devasa damga vuran bu sahne, elbette sinners'ın alameti farikasıydı. filme sınıf atlatan ve sinema tarihine altın harflerle yazılan bu büyülü sahneyi, mutlaka alttaki linkten izleyin.
sinners - siyah müziğinin geçirdiği evrimi anlatan büyülü sahne
filmin başarı yollarını ardına kadar açan temel etmen ise, sinners'ın genel prodüksiyon kalitesiydi. deneyimli seyircinin filmdeki emeği görmemesi olasılık dışıydı. filmin konusunu anlamsız bulanlar bile, verilen emeğin hakkının savunulması gerektiğini söylediler. günahkarlar'ın yapım aşaması videolarını izlediğinizde, yapım ekibinin filme dair inançlarını ve tutkularını gözlemleyebiliyorsunuz. bu, her yıl vizyona giren sıradanlıkta bir yapım değil.
filmdeki ikinci önemli müzikal sahne ise, irlanda şarkısı rocky road to dublin'dir. yönetmen christopher nolan'dan büyük övgü alan ve nolan'ın hakkında; "1971 tarihli a clockwork orange'taki, singin in the rain'den sonra, sinemanın gördüğü en büyük müzikal tersine çevirmedir." yani şarkının ilk çıkış amacıyla saparak, tamamen farklı bir alt metin yüklenip, yeniden sinemada kullanılmasıdır. rocky road to dublin sinners'ta, irlanda kökenli baş vampir remmick'in, siyahları asimile etmek için kendi gurubuna kattığı vampirlerle söylediği ve kültürel dominasyonunu vurgulamak için dans edip coştuğu sahnedir. bu sahne de filmin, üst düzey bir sinema anlayışıyla çekildiğinin en güzel örneğidir.
sinners - rocky road to dublin / vampirlerin şovu (youtube)
bölüm 3: herkesin aklındaki o soru, sinners rekor kırmayı hak etti mi?
şüphesiz 2026 oscarlarına dair, adaylık aşamasının en çok konuşulan sorusu bu. geçen sene adaylık aşamasında 13 adaylık alan emilia perez, ödül töreninden sonra ise en büyük dallarda ödülleri süpüren anora, en çok konuşulan filmlerdi. çok tartışma çıkaran filmler hakkında, aşırı yorumlar yapıldı. benim katıldığım ve olayı en iyi özetleyen yorum şuydu; "2024 iyi bir sinema yılı olarak kayıtlara geçmedi. ancak her sene bazı filmler ödüllendiriliyor. dolayısıyla bu filmler, zayıf bir yılın ehveni şer eserleri olarak ödül kazanabildiler." geçtiğimiz sene için yapılabilecek en iyi tanım buydu.
sinners'ın rekor kırarak 16 adaylığa ulaşması ve bunu hak edip etmediği sorusuna verilecek cevap ise, çok daha karmaşık olacaktır. bunun için adım adım gidelim ve okurların kafasında olayın daha iyi canlanmasını sağlayalım. bunun için büyük ödüllerle başlayalım; günahkarlar'ın en iyi film ve en iyi yönetmen adaylıkları, tartışmaya kapalıdır. çünkü filmin 2025'te sinemada bıraktığı etki büyüktür ve zamanın ruhunu en iyi algılamış filmlerdendir. türler arası geçişi layığıyla başarabilen ve eski dönem korku sinemasından feyz aldığı filmlerle birlikte, geçmişten günümüze büyük bir sinematik köprü kurmayı başarabilen bir eserdir. bu, çok az filme nasip olan bir başarıdır.
günahkarlar ayrıca, olağanüstü başarılı sinematografisi, kurgusu, orijinal senaryosu, set tasarımı, makyajı ve kostümleriyle, bu sene izleyebileceğiniz en iyi 5 filmden biridir. filme sınıf atlatan müzikler ve şarkılarıyla zaten senenin en iyisidir. filmde aslında farklı kişilik yapılarına sahip ikiz karakterleri oynayan michael b. jordan, zorlu bir performansın altından kalkmayı başarmıştır. tüm bu yazdıklarım, filmin 13 dalda adaylığını liyakatla aldığını vurgulamak içindir.
gelelim, filmin rekor kırmasını sağlayan ve eseri 16 dala yükselten diğer 3 tartışmalı adaylığa
bu üç adaylık, wunmi mosaku'nun ve delroy lindo'nun yardımcı oyunculuk dalında aldığı ve filmin görsel efektlerine verilen adaylıklardır. aslında filmin görsel efekt adaylığı ekstradır. çünkü sinners'tan daha kaliteli görsel efektlere sahip filmler burada dışlanmıştır. özellikle superman ve thunderbolts'un burada sinners'ı geçebilmesi gerekirdi. ancak burada jüri, duygusal ve subjektif davranarak sevmediği filmleri dışlamış, sevdiği filmi uçurmuştur.
buna benzer olarak wunmi mosaku ve delroy lindo'ya verilen adaylıklar, sinners'ın kayığına binen ekibin, hiçbirinin geride bırakılmamasıyla ilgilidir. film öylesine bir fırtınayla yarışa girmiştir ki, olabileceği her dalda jürinin gönlü, bu yapımın adaylarına kaymıştır. yani yerel dilde söylersek, jüri sinners'a vermiş olduğu adaylıklarda, kantarın topuzunu hafiften kaçırmıştır.
buradan çıkarak söylememiz gereken, sinners'ın rekor kırmayı hak eden bir yapım olduğunu belirtmenin, tercihe bağlı bir seçenek oluşudur. çünkü geçmişte de birçok film, benzer rüzgarların etkisiyle, olması gerekenden daha fazla sayıda adaylık alabilmiştir. dolayısıyla filmi beğenenler için bu normalken, beğenmeyenler için anormal olabilir. filmi beğenen biri olarak şahsi fikrim, sinners'ın her şeye rağmen bunu hak ettiğidir. çünkü günahkarlar yapılması son derece zor ve aşırı riskli bir projedir. büyük riskler almadan, büyük başarılar da gelmez. akademi bunu görmüştür ve filmi bu yüzden adaylığa boğmuştur.
elbette bu rekorun ödül töreninde karşılığı gelmeyebilir
sinematografi, orijinal senaryo, orijinal müzik ve casting'de film çok güçlü görünse de, büyük kategorilerde, pekala geride kalabilir. burada anahtar kategori kurgudur. ödül töreninde film kurgu dalını kazanırsa, farklı bir senaryo oluşur ve film süpürücü modunu açabilir. bu sebeple törenin şimdilik en merak edilen kategorisi, en iyi film ödülüne gösterge olma yüzdesi yüksek olduğu için, kurgu kategorisidir.
işte 22 ocak 2026'da adayların açıklanmasıyla kopan fırtına ve sinners'ın oscar yolculuğu hikayesi şimdilik bu kadardı. 15 mart 2026'daki törenden sonra, filmin adaylıklarını ödüle çevirmede ne kadar başarılı olduğunu ayrıca tartışırız. şimdilik hoşçakalın!
98. Oscar Ödülleri Adaylarını Nasıl Yorumlamalıyız?
