1. Çoktan bitirdi bile diyenler

legal konularda chatgpt ve gemini'ın pro sürümlerinden aldığım bilgilendirmeler avukat tanıdıklarımdan aldığımdan çok daha iyi

üstelik bunlar çalışan avukatlar, yani fi tarihinde diplomasını alıp da ev kadını olan, beko bayiinde çalışan falan avukatlardan bahsetmiyorum. geçen bir ev sahibi kiracı davası vardı bir arkadaşımın, metruk alıp kendi parasıyla adam ettiği eve 5 sene sonra ev sahibi cebinden hiçbir şey çıkmadan 70 bin lira kira istiyor. ben gemini pro'dan araştırdım durum nedir ne değildir, kimin hakkı nedir, kim nerede haksızdır diye, bu arkadaş da gitmiş bir arkadaşına sormuş, bir de şirket patronunun avukatına sormuş, oturduk konuştuk, benim bildiklerimden haberi yok adamın, duydukça soruyor whatsapp'tan aynı avukatlara ve sordukça da "ha evet o da var hı hı" diye cevaplar alıyor. sebebiyse sorduğu avukatlardan birinin boşanma avukatı olması, diğerinin ise çoğunlukla ev sahibi kısmını temsil etmesi. kiracı cephesinden bakıldığında göremediği bir sürü şey var adamın.

zaten avukatların çoğu boşanma gibi belli başlı konulara bakıyorlar, akademik alanlarda olduğu gibi hukukta da ihtisas var. bir de belli başlı davalara baka baka köreliyorlar artık. koca türkiye cumhuriyeti hukunu yalayıp yutup her tür olay karşısında hatasız analiz yapabilme yeteneği ortalama bir insan için mümkün değil. bu yüzden yapay zeka algoritmaları bu iş için biçilmiş kaftan. chatgpt'ye geçenlerde sınırlama getirmişlerdi diye hatırlıyorum, tıp ve legal konularda danışmanlık sınırlandırılacaktı. ama adaletin yerini bulabilmesi için özel olarak yapay zeka algoritmaları artık mahkemelerde kullanılmalı, bir insanın hayatıyla ilgili çok önemli olabilecek bir karar başka insanların kabiliyetine bırakılmamalı.

yapay zekâ çıkınca sadece avukatlık değil; çeviri, istatistik, raporlama, danışmanlık ve bilgisayar başında yapılan birçok iş zaten dönüşmeye başladı

daha birkaç yıl önce basit bir regresyon analizi için bile ciddi ücretler istenirdi. sayfa başı, kelime başı çeviri ücretleri vardı. şimdi yapay zekâ, uzmanların saatlerce uğraştığı birçok işi saniyeler içinde yapabiliyor.

avukatlık tamamen bitti demek abartı olabilir; mahkeme pratiği, temsil, strateji ve insan ilişkisi hâlâ önemli. ama klasik “danışmanlık”, dilekçe taslağı, sözleşme inceleme, mevzuat araştırması gibi işler artık eskisi kadar ayrıcalıklı değil.

üstelik türkiye’de 200 bini aşan avukat sayısı ve her yıl gelen binlerce yeni mezun varken bu dönüşüm daha da sert hissedilecek.

bugün hukuk konuşuyoruz; yarın otonom sürüşle taksicilik ve şoförlüğü konuşacağız.
asıl kırılma ise robotlar günlük hayata girdiğinde başlayacak.

mesele şu: yapay zekâ işleri tamamen yok etmeyebilir; ama işi eski yöntemle yapanları çok hızlı şekilde oyunun dışına iter.

2. "Henüz o aşamada değil" diyenler

hukuk yalnızca bilgi üretmekten ibaret değil; özellikle usul hukuku, milimetrik hata kaldırmayan bir alan

usul, esastan önce gelir. ve usulde yapılacak küçük bir hata; haklı bir davayı kaybettirebilir, süreyi kaçırabilir, delili hükümsüz bırakabilir.

yapay zekâ bugün dilekçe taslağı üretir, içtihat bulur, araştırmayı hızlandırır. ama dosyanın stratejisini kuran, risk analizi yapan, hakimin yaklaşımını okuyan ve usulî mayınları öngören hâlâ insandır.

ve hukuk dahil tüm sosyal alanlardaki sorunların çoğu hâlâ insan ilişkileriyle çözülüyor.

avukatım

herkes gibi yapay zekaya soru sorduğum oluyor, mesleğimle ilgili de olabiliyor, günlük herhangi bir mevzu ile ilgili de. mesleğimle ilgili bir soru sormam, ona çok güvendiğim için değil, benim zaten halihazırda bir fikrim olan konu ile ilgili değerlendirmesini merak ettiğimden, bazense o konuyu nasıl toparladığını görmek istediğimden.

genel olarak fark ettiğim şey, şu an için kesinlikle güven vermediği. sorduğum soruya verdiği cevaptan sonra sürekli, "şu hususu göz ardı etmiş olabilir misin, bir de şöyle bir düzenleme vardı" yahut "şu açıdan baktın mı, sanki bakmamışsın gibi, burada şöyle bir ayrıntı vardı" şeklinde düzeltme soruları soruyorum ve aldığım geri dönüş hep şu şekilde: "evet çok haklısın senin durumun için bu yazdıklarını da dikkate aldığımızda bıdı bıdı..." e az önce konuyu detaylıca anlattığımda verdiği ilk cevap bu değildi? ne olacak şimdi o yaptığı hata? o halde, tüm detaylara ince-ayrıntı dikkat edemeyebiliyor. hatta bence, doğru soruları, doğru yönlendirmelerle sormak gerekiyor, çünkü soruş şekline göre verdiği cevap tekrar şekilleniyor. o zaman şu sonuca ulaşıyoruz: insanın yapay zekaya soracağı sorunun içeriğine de hakim olması gerekiyor. en azından şu anda bu şekilde. ileride çok gelişir, hatasız bir yapı kazanır, bilemem, ama bilgi almak için hatasız bir yapı kazanma haline de daha bayaca var gibi.

halihazırda, tamamen yapay zekaya güvenerek hukuki süreç planlayan, hatta dava dilekçesi yazdırıp dava filan açmaya yeltenecek varsa, bence kendini ciddi riske atmış olur. kendi bileceği iş tabi, yapay zekanın verdiği bilgi ya da yapay zeka dilekçesi tatmin etmiştir, bilemem, ama kendine şu soruyu sorması gerek: yapay zekanın beni tamamen aydınlattığından, doğru tasarlamayı yaptığından nasıl emin olabirim, beni tatmin ettiğinden emin miyim?

yapay zekanın dilekçe yazımı için baktığımızda da şunu demem lazım; hukukta çoğu zaman dilekçe yazmak, sadece dilekçe yazmak değildir. dilekçe dediğimiz şey "şöyle bir olay var, talebim de şu" gibi basit bir bakış açısı ile yürümez, kalitesiz/yüzeysel olması bir yana, sıkıntı yaratabilir. dilekçe, o hukuki olay ile ilgili güdülen stratejinin, doğru cümleler ve hatta doğru başlıklarla yazıya dökülmüş hali. ince iş. bir sürü parametre var.

sözün özü, samimi bir avukat arkadaşınız olarak söylüyorum, yine de siz bilirsiniz tabi; ama hukuki işinizi yüzde yüz yapay zekaya güvenerek yürütmeye kalkarsanız, sonrasında çok pişman olabilirsiniz, bence, yapay zeka şu an daha o aşamada değil. her şey bir yana, hukuk, çok beşeri bir şey, yapay zekanın tam adapte olması, avukatın yerini alması da zor.

bunlar tamamen benim fikrim, tecrübelerim, gözlemlerim ve bakış açım. herkes kendi tercih ettiği yöntem ile devam etsin, sonuçta avukat ile çalışmak zorunda değilsiniz. (kanunun emrettiği haller/zorunlu müdafiilik dışında) kişi "benim avukat ile temsile ihtiyacım yok, ben kendi kendimi temsil edebilirim, bunu yaparken de yapay zekadan faydalanırım" da diyebilir. en doğal hakkı. ama tartıştığımız konu şu: bu durum, o kişi için, yeterli, kaliteli, doğru sonuç verir mi, kişi buna emin mi ?

Final notu

chatgpt çıktı avukatlık bitti gibi bir cümle, bugün için geçerli değil ama 10 yıl sonra tüm meslekler için geçerli olacak.

halisünasyonmuş, enerji tüketimiymiş, kağıdın kaleme değdiği yermiş falan hiç ama sorun olmayacak maalesef.

bunu teknik olarak engellemek, teknik gerekçeler öne sürmek sadece süreci hızlandırır. teknoloji şirketlerinin de istediği bu, insanlar buna odaklandıkça onlar işlerini rahat rahat görecekler, tüm argümanlarımızı da teker teker çökertecekler. çökertme oynayacaklar adeta bizimle.

tek yol; insanın ve yapay zekanın tanımını yapan; insanı hiçbir gerekçeye dayandırmadan her koşulda yapay zekadan üstün tutan sağlam manifestolar içeren yasalar.

insan hakları evrensel beyannamesi insanın neden bu haklara sahip olması gerektiğini açıklamakla hiç uğraşmaz. insan insandır ve bu haklara sahiptir der. bitti.

yapay zekaya karşı insanın üstünlüğünü yasayla güvence altına almak zorundayız. bunu zenginler asla yapmazlar ve yapmayacaklar. mücadele etmemiz gerekecek.

kapitalizmde en azından sömürülen olarak bir yerimiz vardı. sömürüye karşı mücadele etmek zordu. işlevsizlik ile mücadele çok daha zor olacak. tek gücümüz, bu sefer kaybedecek zincirlerimizin dahi olmaması.

Yapay Zeka ile Üretilmiş Müzikler Müzisyenliği Gerçekten Bitirebilir mi?