toyota avensis, türkiye'de kötü bir araba olduğu için değil, alıcının kafasında tam oturacak bir raf bulamadığı için tutmadı. kaputunda toyota logosu taşıyıp da corolla'nın yaşadığı kaderi yaşayamayan, kendi halinde bir arafta kalma hikayesiydi bu.

bizde toyota demek büyük ölçüde corolla demektir. yıllarca dayanıklı, aileye uygun, masrafı görece öngörülebilir, satarken sahibini fazla yormayan bir profil çizdi corolla. avensis ondan daha hacimli, daha tok ve daha olgun bir otomobildi. ama iş d segmentine geçince, aynı kitleye sadece daha büyük bir corolla vermek yetmiyor. fiyat etiketi yukarı çıktıkça alıcının arabadan beklediği şey de değişiyor.

avensis tam olarak d segmentinin o acımasız yerine çarptı. türkiye pazarında bu sınıftan sedan alan kişi çoğu zaman sadece ulaşım aracı almıyor. biraz statü, biraz makam hissi, biraz da ikinci elde güçlü kalacak bir isim istiyor. yıllarca bu sınıfta volkswagen passat çok güçlüydü. skoda superb devasa iç hacmi ve fiyat dengesiyle kendi alanını açtı. daha yukarı çıkabilen alıcı da “o parayı veriyorsam logom da konuşsun” diyerek premium almanlara kaydı. avensis bu masada tam olarak nereye oturacaktı? corolla kadar ulaşılabilir değildi, passat kadar statü üretmedi, mercedes-bmw gibi prestijli de durmuyordu.

aslında toyota'nın risksiz, problemsiz ve düşük dramalı yapısı avensis'in genlerinde fazlasıyla vardı. uzun yolda rahat, sessiz, sakin ve aile kullanımı için mantıklı bir arabaydı. ama yüksek fiyat bandında bu sakinlik bazı alıcıların gözünde “fazla düz” veya “karaktersiz” gibi algılanabildi. türkiye’de araba biraz da kendini gösterme nesnesi. avensis'in ağırbaşlı tavrı ise d segment müşterisinin beklediği duyguyu her zaman veremedi.

işin içine motor ve şanzıman beklentileri girince tablo biraz daha zorlaştı. d segment müşterisi güçlü motor, düşük tüketim, pürüzsüz otomatik vites ve dönemin ruhuna göre dizel-otomatik gibi kombinasyonları bir arada görmek istiyordu. avensis yıllar içinde farklı benzinli ve dizel seçeneklerle geldi, bazı dönemlerde otomatik sundu, bazı dönemlerde pazarın istediği paketi tam karşılayamadı. burada model yılına göre istisnalar vardır ama genel resim değişmiyor: türk alıcısı bu sınıfta mantığı da konforu da ikinci eli de aynı anda ister.

bir de o meşhur ikinci el psikolojisi var. bizde araba alırken daha notere gitmeden “bunu üç sene sonra kaça satarım?” hesabı yapılır. toyota'nın sağlamlığına kimse çok itiraz etmiyordu ama avensis'i satmak bir corolla satmak kadar kolay mı sorusu alıcının kafasında durdu. bu da modeli kendi kendini besleyen bir döngüye soktu. yollarda az göründükçe alıcı çekindi, alıcı çekindikçe araç daha da az satıldı.

zaten mesele sadece türkiye'den ibaret değildi. avensis, avrupa'da da d segment sedanların daralmasına yakalandı. 1997’de carina e’nin yerini alıp avrupa pazarı için daha rafine bir orta sınıf model olarak çıktı. toyota, ikinci nesil avensis’i de avrupa pazarı için stratejik bir model olarak tanımlıyordu. fakat 2018’e gelindiğinde rüzgar sedanların değil, suv ve crossover’ların arkasındaydı. 2017’de avrupa’da avensis 25 bin bandında satarken passat 183 bin, superb 81 bin adedi geçmişti. sonunda toyota avensis siparişlerini durdurdu, üretimi bitirdi ve bu boşluğu camry hybrid ile doldurma yoluna gitti.

yani ortada dökülen veya yolda bırakan bir otomobil yoktu. avensis corolla'nın büyük gölgesinden çıkamadı ve d segmentte passat, superb ya da premium almanların kurduğu baskıyı kıramadı. ikinci elde corolla kadar hızlı görünmeyince, toyota logosundan beklenen faydacı mantık ile sınıfın talep ettiği statü beklentisi birbirine tam oturmadı. üstüne suv dalgası da gelince alanı iyice daraldı.

avensis türkiye'de kötü olduğu için kaybetmedi. fazla mantıklıydı ama yeterince arzu nesnesi olamadı. corolla bu ülkede akıllı tercih olarak halkın içine karıştı; avensis ise akıllı tercihin fiyatı yükseldiğinde ne kadar yalnız kalabildiğini gösterdi.

kaynaklar:
https://mag.toyota.co.uk/…ry-of-the-toyota-avensis/
https://global.toyota/…ewsroom/toyota/26448965.html
https://www.motor1.com/…ta-avensis-production-axed/
https://www.autocar.co.uk/…ead-camry-reintroduction
https://eksiseyler.com/…raba-markalari-ve-modelleri