Bulgaristan'daki Siyasi Ortam Yeni Seçimlerden Sonra Tam Olarak Nasıl?
rus yanlısı cumhurbaşkanı adayı iliana iotova seçimleri %57.5 oy ile kazandı, batı yanlısı aday andrey gyurov %39.5 aldı. seçim öncesi anketler rus yanlısının %65 ve üzeri oy alacağını, batı yanlısı adayın %35'in altında kalacağını öngörüyordu.
şu an durum şu
mevcut başbakan rumen radev aslında eski cumhurbaşkanı. 5 sene boyunca sürekli düşen hükümetlerin ardından cumhurbaşkanlığından istifa edip progresif bulgaristan adında parti kurup seçimde tek başına iktidar oldu. vaatleri yolsuzlukça mücadele, avrupa birliği içinde ilerleme.
şimdi cumhurbaşkanlığını kazanan ise eski cumhurbaşkanı yardımcısıyken radev seçime girmek için istifa ettiğiden bir süredir mevcut cumhurbaşkanı. abd'deki gibi cumhurbaşkanı ve cumhurbaşkanı yardımcısı ikili olarak giriyorlar seçime.
ikisi de bulgaristan'ın avrupa birliği içinde kalmasını savunuyor, zaten ikisi de bulgaristan sosyalist partisinden gelme ve bulgaristan sosyalist partisi döneminde ülke ab'ye girdi. yani öyle ab karşıtı bir durum yok.
peki rusçuluğu nereden geliyor?
bunlar aslında rusofiliden geliyor, yani rus sevicilikten. o nereden geliyor? bulgaristan'ın osmanlı'dan ayrılmasını sağlayan ruslardan geliyor, yani bulgar milleti rusları kurtarıcı olarak görüyor. ardından da 2. dünya savaşı sonrası sovyetlerin uydusu oldukları için derin bir kültürel bağ var.
batı yanlısı olanlar ise rusların bunu iyilik olsun diye yapmadığını, osmanlı'ya karşı rusların politikası ve çıkarları gereği yaptığını daha sonra zaten ruslarla da savaştıklarını, sovyetler döneminin ise adeta işgal dönemi olduğunu savunuyor.
peki pratikte günümüzde ne oluyor?
pratikte şu oluyor, bunlar rus tezlerini savunuyorlar yani aslında rusların işgalci olduğunu kabul etseler de rusların yenilmez bir güç olduğunu ve doğru politikanın ruslara boyun eğilmesi olduğunu, karşı çıkmanın savaş seviciliği olduğunu ve can ve mal kaybı dışında bir işe yaramayacağını söylüyorlar. batı, türkiye ve neredeyse tüm ülkeler kırımın işgal altında bir ukrayna toprağı olduğunu söylemesine rağmen bulgar rusçuları buranın rus toprağı olduğunu kabul ediyor. ukrayna'ya askeri destek verilmesini reddediyorlar ve ruslara karşı direnmeyi savaş seviciliği olarak görüyorlar.
diğer pratik sonuç ise sovyetlerden kalma rus siyaseti ve rus oligarşisi ile bağlantıları sebebiyle yolsuzluk düzeni ve mafyatik müesses nizamı temsil ediyorlar.
halka avrupa birliği içinde ilerleyen bulgaristan sözü vererek seçildiler, sosyalist partiyi geride bıraktılar ve isimleri bulgaristan sosyalist partisi değil ama elde ettikleri gücü ülkeyi kalkındırmak yerine rus götü yalamak için kullandıklarından daha sene dolmadan aldıkları büyük halk desteğinin çoğunu kaybettiler ve adayları beklenenden çok daha düşük oy aldı.
dahası, gençler arasında karşılıkları yok. sorun şu ki bulgaristan yaşlı nüfusa sahip olduğu için baskın geliyorlar.
ancak yaşlıların daha da yaşlanıp ölmek gibi bir özelliği olduğundan önünüzdeki yıllarda bulgaristan'ın daha da rusçu haline gelmesini beklemek hatalı olur.
zaten rusçular kazanırken batıcı olduklarını iddia ederek kazandılar, halkta ab'den kopalım rusyaya yanlayalım talebi yok. açıktan rusçu olan %12, bulgar milliyetçisi ve veya batı karşıtı da %8 civarında oy var ve bunlar rusçu adaya oy verdi. bunları çıkardığında nisanda %46 ile seçimi kazananların bugün %37'ye düştüğü anlamı çıkıyor.