SİNEMA 1 Ekim 2026
1,7b OKUNMA     19 PAYLAŞIM

Benedict Cumberbatch’in Osmanlı’ya Uzanan Şaşırtıcı Aile Hikayesi

Sherlock Holmes rolüyle dünya çapında tanınan Benedict Cumberbatch’in aile geçmişi, 19. yüzyıl Osmanlı’sına ve İzmir’deki İngiliz Konsolosluğu’na kadar uzanıyor.

benedict cumberbatch'in büyük büyük babasının (bkz: henry alfred cumberbatch) bir zamanlar izmir'de konsolos olduğu ve aynı dönem ii. abdulhamid'in sherlock holmes dahil polisiye romanı hayranı olması ve hatta sherlock holmes yazarı arthur conan doyle'a mecidiye nişanı vermesi.

üstelik benedict'in büyük dedesi henry alfred cumberbatch'ın babası robert william cumberbatch yine ingiliz konsolosuymuş.

robert william cumberbatch (benedict'in büyük büyük dedesi) 1845'te istanbul başkonsolosu olan üvey kardeşi abraham carlton'un yanına gidiyor. ingiliz konsolosluğu hakkında tecrübe ediniyor. 1855'ten 1857'ye kadar görevlerde bulunuyor. 1858'de kraliçe victoria'nın emriyle rus imparatorluğu'na bağlı berdyansk bölgesine atanıyor. 1858'den 1864'e kadar burada görevine devam ediyor. oğlu henry alfred de burada doğuyor. daha sonra 25 nisan 1864'te izmir konsolosluğu'na atanıyor. öldüğü güne kadar (30 mart 1876) izmir'de kalıyor ve naaşı izmir buca'daki ingiliz mezarlığı'na gömülüyor. ii. abdulhamid de 5 ay sonra 31 ağustos 1876'da tahta çıkıyor.

oğlu henry alfred cumberbatch (benedict'in babasının dedesi) o zamanlar 18 yaşında ve istanbul'daki ingiliz konsolosluğu'nda tercümanlık yapan bir öğrenci. romanya'ya atanacağı 1879 yılına kadar istanbul'da çalışıyor. 1879'dan 1881 yılına kadar romanya'da bükreş, sulina gibi yerlerde çalışıyor. 1888'de edirne'ye geliyor. 4 yılın ardından 1893'te ankara'ya geliyor ve 1896'ya kadar ankara'da kalıyor. 20 mayıs 1896'da ankara'daki başarısı sayesinde türkçesi yoldaş olan companion (cmg) nişanı alıyor. aynı yıl 18 kasım'da ise babasının görev yaptığı izmir'e atanıyor. 1900'de başkonsolos oluyor ve 1908'e kadar izmir'deki görevine devam ediyor.

konsoloslukla bağlantısı olmasa da; sherlock holmes serisinin yazarı arthur conan doyle, ikinci eşiyle beraber balayı turuna çıkıyor ve 1907'de istanbul'a geliyor. ii. abdulhamid polisiye romanları ve özellikle sherlock holmes serisini sevdiğini kendisine iletiyor ama ramazan dolayısıyla buluşamıyorlar. saray görevlileri (muhtemelen başkatibi aracılığıyla) ii. abdulhamid adına kendisine mecidiye nişanı ve eşine şefkat nişanı veriyor.

françois georgeon'un sultan abdulhamid kitabında, abdulhamid'in sherlock holmes'a olan ilgisine dikkat çeken şu cümleler bulunuyor:

"sultan, geceleri arsen lüpen ve şerlok holmes'un serüvenlerini tüyleri ürperek dinlerdi. arthur conan doyle'un "sherlock holmes" adlı eseri abdülhamid'in dikkatini çekmiştir. sherlock holmes, önemsiz gibi gözüken olaylardan yola çıkıp, küçük ayrıntılardan iz sürerek sonuca varan biridir. sultan, sherlock holmes'e hayran kalmıştır. bu yüzden abdülhamid, conan doyle'un eserlerini tercüme ettirmiştir."

bu olaydan 103 yıl sonra aynı dönem izmir'de konsolosluk yapan birinin büyük torunu, sherlock holmes dizisinde (2010) sherlock'u canlandırıyor.

hayat sürprizlerle dolu gerçekten.
...

araştırmaya konu olan asıl twitter paylaşımı: https://x.com/bybns/status/2096622795706786265

benedict cumberbatch'in soy ağacına dair bir kaynak: https://famouskin.com/…66-1-49-hall-cumberbatch.pdf
british consul in berdyansk cumberbatch, great-greatgrandfather of modern sherlock holmes

 - igor lyman, victoria konstantinova
arthur conan doyle ansiklopedisinde geçen ödüle dair bilgi https://www.arthur-conan-doyle.com/…_by_the_sultan?

sultan abdülhamid - françois georgeon: https://archive.org/…mid-francois-georgeon/page/163